Słabe strony na rozmowie kwalifikacyjnej - przykłady

Dlaczego rekruterka pyta o słabe strony - co naprawdę sprawdza tym pytaniem

„Jakie są Twoje słabe strony?” - i nagle cisza robi się głośniejsza niż całe pytanie. Brzmi jak zaproszenie, żeby samej podać powód do skreślenia. Powiem szczerze: to pytanie brzmi groźniej, niż jest. Rekruterka nie siedzi po drugiej stronie stołu z listą, na której szuka miejsca, żeby postawić minus.

Słaba strona na rozmowie kwalifikacyjnej to dla niej narzędzie, nie pułapka. Sprawdza tym pytaniem trzy rzeczy naraz, i warto je rozdzielić, bo każda odpowiada za co innego.

Samoświadomość - czy w ogóle wiesz, co Ci nie idzie. Osoba, która mówi „nie mam słabych stron”, najczęściej nie wypada mocno, tylko jakby się nie znała.
Uczciwość - czy próbujesz sprzedać ideał, czy mówisz jak człowiek, który czasem czegoś nie dociąga.
Reakcja na niewygodę - co się z Tobą dzieje, gdy robi się niezręcznie. Bo w pracy takie momenty też przyjdą, i ona chce zobaczyć, jak je znosisz.

Jest jeszcze jedna rzecz, która ułatwia całą resztę: „moje słabe strony” to tak naprawdę trzy różne zwierzęta, które tylko brzmią podobnie. Warto je nazwać raz, po ludzku, bo wracają przy każdym przykładzie.

Cecha - coś z Twojego charakteru, na przykład niecierpliwość. Tej się nie „naprawia”, tę się oswaja nawykiem.
Luka kompetencyjna - czegoś jeszcze nie umiesz, na przykład konkretnego programu. Tę nadrabia się nauką, i to widać.
Rzecz dyskwalifikująca - coś, bez czego nie da się robić tej konkretnej roli. Tej po prostu się nie „opowiada” i nie da się jej obejść dobrą formułką.

Czasem pytanie bywa też furtką do rzeczy, które nie są żadną słabą stroną, tylko po prostu Twoją prywatnością - gdzie przebiega ta granica i czego podawać nie musisz, opisujemy w tekście o tym, jakie pytania na rozmowie kwalifikacyjnej padają najczęściej i jak na nie odpowiadać.

Mocne i słabe strony pracownika - przykłady i lista, od której zaczynasz

Najtrudniejsze w tym pytaniu nie jest to, jak zbudujesz zdanie przy stole. Trudniejsze jest wiedzieć w ogóle, co o sobie powiedzieć - i to w obie strony naraz, bo rekruterka równie często pyta o to, co Ci dobrze idzie. Dlatego mocne i słabe strony przygotowuje się za jednym razem, jednego wieczoru, a nie w dwóch osobnych podejściach.

Prawdziwe słabe strony - nie te wyczytane z poradnika - masz w trzech miejscach. Pierwsze to informacja zwrotna, którą już kiedyś dostałaś, od szefowej albo od kogoś z zespołu. Drugie to podsumowania projektów i oceny okresowe, jeśli je masz. Trzecie to Twoje własne odczucie: co Cię męczy, co odkładasz na koniec dnia, co robisz wolniej niż reszta.

Jeśli to pierwsza praca, powrót po dłuższej przerwie albo własna działalność i nie ma od kogo zebrać feedbacku - zostaje odczucie i to, co pamiętasz ze studiów, praktyk czy zadań zleconych. Przypomnij sobie zadanie, przy którym najczęściej prosiłaś o pomoc albo wracałaś do poprawek. To jest Twój konkret.

Jedna uwaga o ocenach okresowych: rozmowa wewnątrz firmy bywa surowsza i bardziej osobista, niż to, co warto przenosić na spotkanie z obcą rekruterką. Nie wszystko z takiej rozmowy nadaje się na zewnątrz - wybierz to, co da się opisać spokojnie, bez wchodzenia w firmowe zaszłości.

Przy mocnych stronach pilnuj jednej rzeczy: skłonności do umniejszania. „Miałam szczęście„, „to był zespół”, „jakoś się udało„ - tak łatwo schować własny udział za cudzą pracą, że wiele osób robi to odruchowo. Zamień „my” na „ja” tam, gdzie to naprawdę była Twoja robota. To nie przechwałka, tylko uczciwe nazwanie faktu.

Kobieta siedzi w zamyśleniu przy kuchennym stole, przed nią zamknięty notes z leżącym na nim długopisem, w porannym świetle. — Mocne i słabe strony przygotowuje się jednego wieczoru naraz - zanim otworzysz notes, przypomnij sobie, przy czym najczęściej prosiłaś o pomoc.

kilka słabych stron - konkretnych, nie „jestem perfekcjonistką”
kilka mocnych - z zamianą „my„ na „ja” tam, gdzie należy
przy każdej jedno zdanie: skąd o tym wiesz

Ta lista to robocza notatka do pracy nad sobą, a nie spis grzechów do odczytania na głos. Jeden spokojny wieczór wystarczy, żeby ją spisać - weekendu nie potrzebujesz.

Jak sprawdzić, czy Twoja słaba strona jest bezpieczna do przyznania - rdzeń roli kontra obrzeże

Masz już listę swoich słabych stron i teraz patrzysz na nią z jednym pytaniem: którą z nich wolno powiedzieć na głos, a którą lepiej zostawić dla siebie? Jest jedno kryterium, które to rozstrzyga, i wszystko inne jest przy nim drugorzędne: czy wada dotyka rdzenia roli, czy jej obrzeża. Rdzeń to te czynności, które robi się w tej pracy codziennie i bez których stanowisko traci sens. Obrzeże to reszta - rzeczy przydatne, ale nie takie, na których stoi cały dzień.

Sprawdzisz to sama, i to szybko. Weź ogłoszenie i zakres obowiązków, a potem podkreśl czynności, które powtarzają się najczęściej i są opisane jako „niezbędne„ albo „wymagane”. To jest rdzeń. Wada, która trafia prosto w podkreślone miejsce, działa przeciwko Tobie. Mechanizm jest prosty: jeśli rola w połowie polega na jednej czynności, a Ty przyznajesz, że akurat ta czynność Ci nie idzie, rozmówczyni słyszy, że nie poradzisz sobie z połową dnia.

Na tym samym jednak nie koniec, bo dochodzą dwie rzeczy, które przesuwają granicę.

Poziom stanowiska. Ta sama wada bywa neutralna na jednym poziomie i ryzykowna na innym. Trudność z oddawaniem zadań innym nie przeszkadza, gdy pracujesz samodzielnie - ale przestaje być neutralna, kiedy rola polega na kierowaniu zespołem.
Kto prowadzi rozmowę. Pierwsza rozmowa przesiewowa z rekruterką brzmi inaczej niż spotkanie z przyszłą bezpośrednią przełożoną, która tę samą wadę usłyszy przez pryzmat codziennej współpracy z Tobą.

I granica, na której to narzędzie przestaje działać. To nie jest kalkulator z jednoznacznym wynikiem. Przy ofertach ogólnikowych albo rekrutacji prowadzonej przez agencję rdzenia roli zwyczajnie nie da się pewnie odczytać - za mało konkretu w ogłoszeniu. Wtedy robisz jedno: wybierasz wadę najdalszą od tego, co w ogłoszeniu powtarza się najczęściej, i zostawiasz resztę poza rozmową.

Jak zbudować odpowiedź w trzech krokach - nazwij, pokaż przykład, powiedz co robisz

Kiedy już wiesz, czy mówisz o nawyku do oswojenia, czy o luce do nadrobienia nauką, zostaje pytanie proste: jak to ułożyć w jedną wypowiedź, żeby nie zabrzmiała ani jak wyznanie, ani jak slogan z poradnika. Służą do tego trzy kroki - i od razu powiem, gdzie leży ciężar: w trzecim.

1
Nazwij konkretnie, jednym zdaniem
Bez owijania w „no, czasem bywa tak, że…„. Konkret: „Trudno mi przerwać zadanie, zanim je skończę, nawet gdy warto odłożyć je na później”. Jedno zdanie wystarczy.
2
Pokaż krótki przykład
Z pracy albo z nauki czy stażu - żeby to nie wisiało w próżni. „Przy ostatnim projekcie siedziałam nad jednym raportem, zamiast oddać wersję roboczą i iść dalej.” Dwa, trzy zdania.
3
Powiedz, co z tym robisz
I tu uwaga na słowa. „Staram się„ i „pracuję nad tym” to deklaracja chęci - brzmi, jakbyś jeszcze nic nie zrobiła. Dowód działania to konkretny nawyk, narzędzie albo zmiana: „Ustawiam sobie na timerze limit na każdą część i oddaję to, co mam, gdy czas się kończy.” To zdanie niesie całą odpowiedź.

Różnica między „pracuję nad tym„ a „ustawiam timer” to różnica między kimś, kto o swojej wadzie myśli, a kimś, kto już coś zmienił. Rekruterka słyszy ją natychmiast.

Zapamiętujesz, którą wadę wybierasz i jaki konkret wchodzi w krok trzeci - nie całe wyuczone zdania. Lista w głowie to kotwica, nie formułka do wyrecytowania. Odpowiedź ma brzmieć jak Ty.

Schemat jest na jedno podejście, nie na krzyżowy ogień. Gdy rekruterka drąży - „a co jeszcze?„, „a dlaczego akurat to?” - wracasz do kroku trzeciego i do konkretu, a nie dorzucasz w panice kolejne wady. Jedna, pokazana porządnie, waży więcej niż trzy wyrzucone z nerwów.

Ten układ może zawisnąć w próżni, jeśli rozmawiasz przez agencję albo headhuntera i nie ma jeszcze „tego stanowiska„. Krok trzeci nie ma wtedy do czego się przyczepić - więc mówisz, jak ta wada nie przeszkadza w pracy w ogóle, nie na konkretnej roli. I nie - żadna odpowiedź nie „przechodzi zawsze”. Chodzi o to, żebyś miała gotowy sposób, a nie gwarancję.

Słabe strony związane z organizacją pracy - przykłady z gotowym szkieletem

Organizacja pracy to pierwszy worek, do którego sięgasz, bo łatwo tu pokazać, że widzisz problem i coś z nim robisz. Każdy przykład niżej ma ten sam szkielet: nazwij wadę, pokaż ją na krótkim przykładzie, powiedz, jaki nawyk albo narzędzie masz na to teraz. Wybierz jedną, która jest o Tobie prawdziwa - recytowanie całej listy brzmi jak wyuczona formułka, nie jak odpowiedź człowieka.

Branie wszystkiego na siebie zamiast rozdzielania zadań. Przykład: „W poprzednim projekcie wolałam dociągnąć część graficzną sama, niż oddać ją komuś, kto zrobiłby to wolniej.„ Co robię: „Teraz na starcie zapisuję, które zadania muszą być moje, a które mogę przekazać - i trzymam się tej listy.” Bezpieczna na stanowisku wykonawczym. Przy roli z kierowaniem zespołem przestaje być bezpieczna, bo rozdzielanie pracy to rdzeń tej roli, a nie jej obrzeże - wtedy wybierz inną.

Gubienie się przy wielu zadaniach naraz i kłopot z priorytetami. Przykład: „Gdy wpada pięć rzeczy jednego ranka, potrafiłam zacząć od tej, która akurat krzyczy najgłośniej.„ Co robię: „Rano wypisuję zadania i oznaczam dwa, które muszą być gotowe do końca dnia - reszta czeka.” Ta wada jest w porządku prawie wszędzie, trudniej ją przyznać na stanowisku, którego całą istotą jest żonglowanie zgłoszeniami w czasie rzeczywistym.

Odkładanie zadań, które wydają się nudne albo mniej ważne. Przykład: „Raporty miesięczne lądowały u mnie na ostatni dzień.„ Co robię: „Blokuję sobie na nie stałą godzinę w kalendarzu, zawsze tę samą, żeby nie negocjować z sobą co tydzień.”

Trudność z szacowaniem, ile czasu zajmie zadanie. Przykład: „Bywało, że planowałam coś na dwie godziny, a schodziło pół dnia.„ Co robię: „Zapisuję, ile realnie zajęło, i porównuję z tym, co założyłam - po kilku tygodniach moje szacunki są bliżej prawdy.”

Słabe strony w komunikacji i pracy z ludźmi - przykłady z gotowym szkieletem

Czasem najtrudniej mówić o tym, co dzieje się między Tobą a innymi - bo tu łatwo zabrzmieć, jakby wina leżała po drugiej stronie. A to właśnie ten moment buduje wrażenie na resztę rozmowy. Ten sam szkielet, który już znasz - nazwij, pokaż przykład, powiedz co robisz - działa i tutaj, trzeba tylko inaczej rozłożyć akcenty.

Oto cztery słabe strony z tej grupy i co dopisać w kroku „co robię”:

Trudność z mówieniem „nie” i branie na siebie za dużo. W przykładzie opisz konkretny tydzień, w którym dołożyłaś sobie zadań, bo nie chciałaś odmówić. W „co robię”: zanim się zgodzisz, sprawdzasz, co już masz na liście i mówisz, kiedy realnie zdążysz - to łączy się z Twoją sumiennością z listy mocnych stron.
„Mówię «my» zamiast «ja»” i umniejszam swój udział. To uczciwa wada, nie kokieteria - w rozmowie o awansie albo o wyniku projektu rozmywa się wtedy, co zrobiłaś konkretnie Ty. W „co robię”: ćwiczysz nazywanie swojej części wprost, na przykład przy podsumowaniu projektu zapisujesz, za co odpowiadałaś imiennie.
Za dużo szczegółów, przegadywanie. Przykład: mail, który miał mieć trzy zdania, a urósł do pół strony. W „co robię”: zaczynasz od wniosku, szczegóły dajesz niżej albo w załączniku.
Stres przy prezentacjach przed większą grupą. W „co robię”: przygotowujesz pierwsze zdania na pamięć i robisz próbę na głos.

Dwie z tych wad mają granicę. Stres przy prezentacjach brzmi zupełnie inaczej, gdy wystąpienia są codziennością roli - wtedy to nie obrzeże, tylko rdzeń, i lepiej wybrać coś innego. Podobnie odkładanie trudnych rozmów: na stanowisku, gdzie trzeba gasić konflikty i negocjować, to słaba strona, która uderza w sedno pracy. Zostaw ją na rolę, gdzie nie decyduje o wszystkim.

Słabe strony w umiejętnościach i wiedzy - przykłady z gotowym szkieletem

Ta grupa różni się od poprzednich jednym: nie mówisz o nawyku, który trudno zmienić, tylko o luce, którą da się nadrobić nauką. Brak biegłości w konkretnym programie do analizy danych, słabszy angielski niż ten potrzebny na spotkaniach z klientem zagranicznym, mniejsze doświadczenie w jakimś obszarze po przejściu z innej branży, nowy temat, w który dopiero wchodzisz - to wszystko są rzeczy, które można opisać wraz z planem, nie tylko z przeprosinami.

Dlatego trzeci krok odpowiedzi - czyli co z tym robisz - układa się tu sam. Przy luce w narzędziu mówisz, że przerabiasz kurs i ćwiczysz na własnych plikach. Przy słabszym języku - że masz regularne zajęcia i czytasz branżowe teksty w oryginale. Przy nowym obszarze - że masz w zespole osobę, do której idziesz z pytaniem, i że zapisujesz to, czego się uczysz. Dowód działania jest konkretny i sprawdzalny, a to właśnie on robi różnicę.

Jest jednak moment, w którym popularna rada „wybierz wadę techniczną, zawsze bezpieczna” obraca się przeciwko Tobie.

Kiedy luka techniczna jest bezpieczna

Gdy zostajesz w swojej branży i narzędzie jest na obrzeżu roli, nie w jej rdzeniu. Wtedy przyznanie się do niej brzmi jak rzetelna samoocena, a plan nauki domyka sprawę.

Kiedy działa przeciw Tobie

Przy zmianie branży albo powrocie po przerwie. Luka techniczna bywa dokładnie tym, czego pracodawca się obawia - i wymieniając ją jako „słabą stronę”, potwierdzasz obawę zamiast ją rozbroić.

W takiej sytuacji przesuń ciężar na to, co już nadrobiłaś. Zamiast „słabiej znam ten program” powiedz, jaki fragment już opanowałaś i na czym to przećwiczyłaś - mówisz o tym, co umiesz dziś, a nie o tym, czego jeszcze nie.

Jeśli masz za sobą przerwę w pracy, luka w doświadczeniu nie wymaga tłumaczenia się z powodów - powiedz krótko, co robisz, żeby wrócić do tempa: jaki kurs, jaki projekt, jaka praktyka.

Warianty tego samego pytania - „podaj trzy wady„ i „co powiedziałaby o Tobie szefowa”

To samo pytanie o słabe strony wraca czasem w przebraniu, i warto rozpoznać je od razu, zamiast szukać odpowiedzi na nowo przy stole. Dwa warianty pojawiają się najczęściej: prośba o wymienienie kilku wad i pytanie o to, jak widzą Cię inni.

Kobieta pewnie opowiada coś przy stole, siedząca naprzeciw rozmówczyni słucha i lekko się uśmiecha. — „Podaj trzy wady” to nie spowiedź trzy razy pod rząd - każdą weź z innej beczki i przy każdej powiedz, co z nią robisz.

„Podaj trzy wady” - przykłady, które nie są z jednej beczki

Pokusa jest taka, żeby wyliczyć trzy rzeczy z tego samego obszaru - na przykład trzy odmiany „za bardzo się przejmuję”. Brzmi to jak jedna wada powtórzona trzy razy. Lepiej wziąć po jednej z różnych miejsc: coś z organizacji pracy, coś z kontaktu z ludźmi, coś z umiejętności, których się jeszcze uczysz.

Przy trzech punktach nie da się rozwijać każdego tak samo szeroko. Skróć je, ale zachowaj dwie części: nazwę i to, co z tym robisz. Sama nazwa, trzy razy pod rząd, brzmi jak spowiedź, nie jak samoświadomość. Skrócona, a wciąż pełna wersja wygląda tak: „Bywa, że trzymam zadanie dłużej, niż trzeba, bo dopieszczam szczegóły - więc teraz umawiam się z sobą na termin oddania. Trudno mi przerywać komuś w rozmowie, nad tym pracuję, zapisując pytania zamiast wchodzić w słowo. A w arkuszu kalkulacyjnym czuję się słabiej niż w codziennych narzędziach, więc przerabiam teraz kurs tabel przestawnych.”

„Co powiedziałaby o Tobie poprzednia szefowa albo zespół”

Tu odpowiadasz przez cudzą perspektywę, co paradoksalnie bywa łatwiejsze - łatwiej przyznać coś cudzymi słowami. Jeśli nie masz byłej przełożonej, masz inne punkty odniesienia: na pierwszej pracy to promotorka, opiekunka praktyk albo prowadząca projekt. Przy własnej działalności - stała klientka albo współpracowniczka. A jeśli odeszłaś z poprzedniego miejsca przez napiętą relację z szefową, odpowiedz tak, jakby pytanie dotyczyło kogoś, z kim pracowało Ci się dobrze.

Jedna praktyczna rzecz na koniec: przygotuj sobie jedną wadę w zapasie. Jeśli pytanie wróci w drugiej odsłonie, masz czym odpowiedzieć, zamiast powtarzać dokładnie to samo zdanie, które padło chwilę wcześniej.

Co zrobić, gdy pytanie o słabe strony Cię zaskoczy - plan na trudną chwilę przy stole i na wideo

Siedzisz naprzeciw rekruterki, pada pytanie o słabą stronę - i nagle w głowie pustka. Nic. To się zdarza i samo w sobie niczego nie przesądza: cisza przez kilka sekund nie znaczy, że źle idzie. Masz na te sekundy prosty plan, który brzmi lepiej, niż Ci się teraz wydaje.

Pierwsza rzecz: wolno powiedzieć na głos „daj mi chwilę na zastanowienie”. To nie jest wpadka - tak mówi osoba, która myśli, zanim odpowie. Potem wracasz do listy, którą masz przygotowaną w głowie. Jeśli pustka trwa dalej, sięgnij po wadę z grupy umiejętności, bo przy niej najszybciej nasuwa się konkretny plan, co z tym robisz.

Na rozmowie zdalnej ten sam ruch wygląda inaczej. Pauza przy opóźnionym łączu robi się niezręczna i oboje nie wiecie, czy to cisza do namysłu, czy zawieszony obraz. Dlatego powiedz na głos, że się zastanawiasz, zamiast milczeć. Notatki trzymaj poza kadrem albo jako krótkie hasła - czytanie z ekranu słychać w tonie. I patrz w kamerę, nie w swoją miniaturę w rogu, bo wtedy wygląda to, jakbyś patrzyła w bok.

Kobieta przy stole w sali spotkań bierze łyk wody ze szklanki, rozmówczyni po drugiej stronie stołu spokojnie czeka. — Kilka sekund ciszy niczego nie przesądza - łyk wody to też sposób, żeby dać sobie chwilę na myśl.

To, jak odpowiesz - tempo, spokojna pauza, ton głosu - waży na odbiorze więcej niż sama treść. I działa tak samo przy stole, i przed kamerą.

A jeśli i tak wyjdzie nieidealnie? Możesz wrócić do tematu później w rozmowie albo po prostu iść dalej. Jedna słabsza odpowiedź nie przekreśla całości. Do zabrania na rozmowę zostaje Ci krótka lista:

kilka słabych stron
kilka mocnych stron
schemat trzech kroków
jedna wada zapasowa na trudną chwilę